Παρασκευή, 17 Ιουνίου 2011

Τοπωνύμια και περιοχές της ενδοχώρας των Καμινίων



Τα τοπωνύμια μιας περιοχής μας δίνουν πληροφορίες τοπογραφικές, γεωγραφικές, εθνολογικές, λαογραφικές, ιστορικές, θρησκευτικές και κοινωνικές.
Διάφοροι είναι οι λόγοι που συνετέλεσαν στο να πάρει κάθε τοποθεσία το όνομα της.
Τα ξωκλήσια, τα  κτίσματα, τα πηγάδια, η φύση του εδάφους, το χρώμα, το σχήμα, η χρήση του, τα φυτά και τα δέντρα που ευδοκιμούν σ΄ αυτό τον τόπο, τα ζώα που συχνάζουν, οι παραδόσεις, ακόμη και οι ιδιοκτήτες ενός τόπου δίνουν το όνομα τους σ΄ αυτόν. «Επιγραφάς γεγλυμμένας επί του εδάφους».[1]
Από τα ξωκλήσια που υπάρχουν διάσπαρτα στην εξοχή των Καμινίων ονομάστηκαν διαφορές περιοχές όπως Αγία Βαρβάρα, Αγία Παρασκευή, Αγία Πελαγία, Άγιος Θωμάς, Άγιος Αλέξανδρος, Άγιος Στράτης, Άγιος Κλάψος, Άγιος Ιωάννης, Άγιος Βλάσος, Άγιος Νικόλας,.
Τα ξωκλήσια είναι χτισμένα  στον κάμπο, στις βουνοπλαγιές, μέσα στα βάτα, στα χωράφια,  στα ακρωτήρια και τις ακροθαλασσιές.
Όπου και να στρέψεις το βλέμμα σου θα δεις να ξεπροβάλει και ένα εξωκλήσι .
Οι κάτοικοι στην πλειοψηφία τους αγρότες και κτηνοτρόφοι ήθελαν να έχουν κοντά στα κτήματα τους ή στις μάντρες τους κι ένα ξωκλήσι για να τους συντροφεύει και να τους ενδυναμώνει.
Οι διαστάσεις τους είναι συνήθως 7 Χ 3 ή 4 με κύρια είσοδο και ένα ή δυο μικρά παραθυράκια. Τα καντήλια τους ήταν και είναι σχεδόν πάντα αναμμένα και φαίνονται από μακριά σαν αστέρια στον νυχτερινό ουρανό.
Ορισμένα τοπωνύμια έχουν σαν β΄ συνθετικό τη λέξη λάκκος. Καλογέρι λάκκο (Του καλόγερου ο λάκκος) Λακβάθρα και οι Λάκκοι.
Λάκκος κατά τον Γ. Χατζιδάκι είναι «περιωρισμένος αγρός επίπεδος εν μέσω ή πλησίων άλλων επικλινών», κατ΄ άλλο ς είναι μικρή κοιλάδα.
Αλλά τοπωνύμια ονομάστηκαν από τις μάντρες που υπάρχουν στην περιοχή όπως Τρυγόμαντρα, Ξεχειμωνόμαντρα, Γεωργούλ μαντρί, Σωτήρας μάνδρα,Φωτέλ’ η μάντρα.
Από τα πηγάδια και τον ιδιοκτήτη τους, Λαγού Πγάδ’, Φωτέλ’ Πγάδ’, Καπ’τσέρη το Π’γάδ, Κουντουρατζή το Π’γάδ, Μακρή το Π’γάδ, της Γούρνας το Π’γάδ, του Γαλιώτη το Π’γάδ..          
 Τα διάφορα κτίσματα που υπάρχου στην εξοχή δίνουν το όνομα τους σε τόπους. Ο Μύλος .
Βρίσκεται μέσα στα Καμίνια. ΄Ελαβε το όνομα του από υπάρχοντα μύλο, που λειτουργούσε μέχρι το  1940 οπότε οι Γερμανοί τον γκρέμισαν και πήραν τις πέτρες του για να τις χρησιμοποιήσουν στα οχυρωματικά τους έργα.
Ο Μύλος άνηκε στον Σαράντο Παστρή. Υπάρχει και ο του Σαραντή ο  Μύλος  κοντά στον Βρόσκοπο, ο οποίος υπάρχει ακόμα και σήμερα και του Σπανού ο Μύλος
Άλλο τοπωνύμιο είναι ο Καμένος Μύλος αλλά και ο Παλιόμυλος.
Από στρατιωτικά κτίσματα ή εγκαταστάσεις Γερμανικά Σπίτια, Πυροβολικό, Παρατηρητήριο, Περιβολέας.
Τα στρατιωτικά κτίσματα που χαρακτήριζαν μια περιοχή και την ονομάτισαν είχαν σχέση κυρίως με την περίοδο της γερμανικής κατοχής.
Από τα πουλιά που σύχναζαν στην περιοχή έχουμε τοπωνύμια όπως του  Κορακά. Ονομάστηκε έτσι από τα  κοράκια που συχνάζουν  στην βουνοπλαγιά.
Από το σχήμα του εδάφους. Λουρί  και Λουρούδ .
Τα Λουριά είναι χωράφια μακριά και στενά. Από το λωρί (ον), λώρον. Ένα μεγάλο χωράφι το  έκοβε σε λουριά ο πατέρας για να το μοιρασεί  συνήθως στους γιους του και να πάρουν εξίσου.
 Η τοποθεσία δηλώνει την οπωσδήποτε καλλιεργημένη και εύφορη γη.
Από το χρώμα του εδάφους Μελαγγούδια τα μαύρα χώματα.
Από τα βουνά. Τα Δυο Βνά(=βουνά),το Βνό, Δάσκαλ  Βνάρ
Από τη φύση του εδάφους έχουμε το Λιβάδι, Πέτρωμα,  Πλάκαρο,  Πετραδερί,  Πέτρα, Άμμδες.
Πάμπολλα είναι τα τοπωνύμια από φυτά, Μονοβουρλιά, από δένδρα Καραγατσούδι, Αχλαδέλα ιδιαίτερα όμως από τα αμπέλια. Αμπέλες, Παναμπέλια (τα πάνω αμπέλια), Παλιάμπελα (τα παλιά αμπέλια).
Από θάμνους Αστιβίδια ,το Κομπούδι από τα πολλά κομπούδια, τις λαψάνες.
Από τους μπαχτσέδες, τους λαχανόκηπους του Τσολάκη ο Μπαχτσές, του γέρο Μανωλάκη ο Μπαχτσές.
Ορισμένα τοπωνύμια έχουν σχέση με θρύλους και παραδόσεις όπως ο Φονιάς, Δαμαλά Τράπεζα και η Γραμμένη.

Ευαγγελία Χ.Λιάπη




[1] Ο Αντώνιος Μηλιαράκης αναφερόμενος το 1892 στα τοπωνύμια τα χαρακτηρίζει ως Επιγραφάς γεγλυμμένας επί του εδάφους».[1]

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου